Facebooktwitter

BERGOPOYLOS-KOSTAS-588x250http://thehellenicmail.gr

Συνέντευξη του καθηγητή Πολιτικής Οικονομίας στο Πανεπιστήμιο VIII του Παρισιού, κ. Κώστα Βεργόπουλου, στη Mail και τον Θάνο Σιαφάκα

Πόσο εύθραυστη θα πρέπει να θεωρείται η δημοκρατία στην Ελλάδα, αλλά και στην Ευρώπη;

Με τις πολιτικές της λιτότητας, των περικοπών εισοδημάτων, κοινωνικών παροχών, εργασιακών και κοινωνικών δικαιωμάτων που εφαρμόζονται τα τελευταία χρόνια, οπωσδήποτε πλήττεται η δημοκρατία και τα αυτονόητα δημοκρατικά δικαιώματα των πολιτών. Τα συστήματα παιδείας, υγείας, προστασίας του πολίτη υπονομεύονται. Οι πολίτες αισθάνονται ανυπεράσπιστοι και ευάλωτοι, η δημοκρατία χάνει την αξιοπιστία της και τα κοινωνικά της ερείσματα.

Υπάρχει κίνδυνος Έλληνες και Ευρωπαίοι πολίτες να γυρίσουν την πλάτη τους στη δημοκρατία, οριστικά και αμετάκλητα;

Η δημοκρατία θα πρέπει να καταλάβει, και έχει αρχίσει να το καταλαβαίνει, ότι αυτή η κατάσταση δεν πάει άλλο. Η αιτία που εκτρέφει σήμερα την αποψίλωση της δημοκρατίας, είναι οι πολιτικές λιτότητας και οι θεσμικές κοινωνικές απορρυθμίσεις, που προκαλούν όλο και μεγαλύτερη ύφεση παντού, με την Ελλάδα στο ναδίρ όλης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όλη αυτή η πολιτική και κοινωνική καταστροφή παραμένει «αντιπαραγωγική», ενώ από την άλλη πλευρά δεν αποφέρει κανένα, απολύτως κανένα, οικονομικό όφελος, αφού το οικονομικό αδιέξοδο της χώρας παραμένει και μάλιστα επιδεινώνεται.

Σε μια δημοκρατία που συνεχώς βομβαρδίζεται με μέτρα, μνημόνια και φόρους, ποιες είναι οι άμυνες της δημοκρατίας, προκειμένου οι πολίτες να μη γυρίσουν την πλάτη τους σε αυτή;

Υπενθυμίζω ότι οι πρώτοι που έχουν καταγγείλει την αντιδημοκρατική διολίσθηση είναι οι «αγανακτισμένοι» από τις πλατείες. Η δημοκρατία δεν διασώζεται με την εφαρμογή αντιδημοκρατικών μέτρων, αλλά με την άρση, έστω βαθμιαία, αυτών.

Ένας τρόπος για να σταματήσει ο κατήφορος, είναι να αλλάξει αυτή η πολιτική, τουλάχιστον να χαλαρώσει, να επιβραδυνθεί, ώστε να μπορέσει ο απλός άνθρωπος να σταθεί στα πόδια του.

Έχετε ζήσει δύσκολες καταστάσεις, καταστάσεις που δεν έχουν καμία σχέση με τη δημοκρατία στην οποία έχετε πιστέψει, και για την οποία έχετε αγωνιστεί. Υπάρχει κίνδυνος πραξικοπήματος;

Δεν πιστεύω ότι υπάρχει κίνδυνος εθνικιστικού και αντιευρωπαϊκού πραξικοπήματος. Υπάρχει, όμως, κίνδυνος η Ευρώπη να μην αλλάζει την πολιτική της, και με αυτό τον τρόπο να συνεχίζεται η αποψίλωση της δημοκρατίας. Όμως, υπάρχει επίσης κίνδυνος να διακινείται η αντιδημοκρατική απειλή, προκειμένου να ενισχύονται οι εκάστοτε κυβερνώντες στις αντιδημοκρατικές και αντιπαραγωγικές επιλογές τους. Αυτό είναι αντίθετο στην ευρωπαϊκή παράδοση. Όμως, σήμερα λύνονται γλώσσες στην Ευρώπη που συνειδητοποιούν ότι αρκετά το παρατράβηξαν με την Ελλάδα και τις άλλες χώρες. Πρέπει τώρα, έστω και καθυστερημένα, να αρχίσει μια ηπιότερη πολιτική. Αυτό θα ήταν αναγκαίο.

Η συζήτηση περί πραξικοπήματος έχει ξεκινήσει εδώ και αρκετό καιρό για τη χώρα μας. Αυτό, βοηθάει στην εικόνα της Ελλάδας; Άραγε, εμπλέκονται και μικροκομματικές σκοπιμότητες σε αυτή τη συζήτηση, στη λογική «Καραμανλής ή Τανκς»; Δηλαδή στη λογική του φόβου ότι, υπάρχει μια κυβέρνηση που παίρνει επώδυνα μέτρα αλλά απέναντι βρίσκεται η δικτατορία, το πραξικόπημα!

Αν βοηθάει κάποιον αυτή η συζήτηση, είναι η σημερινή κυβέρνηση. Η κυβέρνηση λέει ότι «ΟΚ, εγώ είμαι απαίσια, αλλά είμαι καλύτερη από τη δικτατορία». Γι’ αυτό κερδίζει στις δημοσκοπήσεις ο Σαμαράς. Για ό,τι κάνει η Χρυσή Αυγή, από την κατακραυγή εναντίον της, βγαίνει σήμερα κερδισμένος ο Σαμαράς και οι συνεργαζόμενοί του. Ακόμα και αν ο κίνδυνος της δικτατορίας είναι σήμερα ανύπαρκτος, το να τον διογκώνουμε είναι κάτι που βοηθάει την κυβέρνηση να κερδίζει πόντους στις δημοσκοπήσεις. Όμως, ας μην λησμονούμε την παραβολή του πονηρού βοσκού με τους φανταστικούς λύκους: στο τέλος της ιστορίας οι λύκοι είναι πραγματικοί, αλλά κανείς πλέον δεν τον πιστεύει. Όποιος διακινεί τη φωτιά, στο τέλος καίγεται. Η δημοκρατία δεν χρειάζεται προστάτες ούτε σωτήρες, αλλά διαθέτει τη δημοκρατική νομιμότητα για ασπίδα απέναντι σε κάθε είδους επιβουλή και αυτό είναι αρκετό.

Τι περιμένετε ότι θα προκύψει από την έρευνα για τη Χρυσή Αυγή;

Οι διασυνδέσεις της στους κρατικούς μηχανισμούς υποθέτω ότι είναι σοβαροί. Ωστόσο, στην κοινή γνώμη της χώρας το βάρος της παραμένει αμελητέο. Ίσως κάποιοι προσελκύονται, αλλά ταυτόχρονα και πολλοί αποχωρούν από αυτήν. Μπαίνουν και βγαίνουν. Ένα εξάμηνο φαίνεται αρκετό για να τους διώξει από τον πειρασμό τους.

Περιμένετε κάτι πιο δραστικό, όπως να τεθεί εκτός νόμου ή να βρεθεί εκτός Κοινοβουλίου; Θα δούμε βουλευτές να εμπλέκονται σε έκνομες δραστηριότητες;

Καταρχάς, δεν περιμένω πολλά, όμως βλέπω ότι βγαίνουν στο φως περισσότερα από όσα περίμενα. Περίμενα πολύ λιγότερα. Αποκαλύπτονται σχέσεις με τους κρατικούς μηχανισμούς. Αυτό, το υποψιαζόμασταν, αλλά τώρα επιβεβαιώνεται. Δεν φανταζόμουν ότι θα επιβεβαιωνόταν τόσο πανηγυρικά και τόσο σύντομα, όμως αυτό συμβαίνει σήμερα.

Αν υποτεθεί ότι το πολιτικό μας σύστημα περιορίζει τη Χρυσή Αυγή, πώς κανείς περιορίζει και τις αιτίες που οδήγησαν σε αυτή;

Γι’ αυτό πρέπει να σταματήσει η ακραία οικονομική και αντικοινωνική πολιτική, που νεκρώνει τα δημοκρατικά αντανακλαστικά των πολιτών . Δεν οδηγεί πουθενά. Αναλαμβάνει πολύ μεγάλο κίνδυνο, για πολύ μικρό ή ανύπαρκτο αποτέλεσμα. Το ερώτημα που τίθεται είναι το εξής: «Είναι η Ελλάδα κυβερνήσιμη σήμερα; Ή αδύνατο να κυβερνηθεί»; Απαντώ. Η Ελλάδα δεν είναι κυβερνήσιμη, ενόσω η χώρα παραδίδεται έρμαιο στις πολιτικές που την εξοντώνουν. Η υπόθεση ενός αντιδημοκρατικού πραξικοπήματος για να καταστείλει σήμερα τις κοινωνικές διαμαρτυρίες και να εξασφαλίσει δήθεν την κυβερνησιμότητα, θα ήταν κάτι που θα έριχνε ακόμη περισσότερο λάδι στην κοινωνική φωτιά και θα έκανε τη χώρα ακόμη λιγότερο κυβερνήσιμη. Κυβερνησιμότητα χωρίς κοινωνική συναίνεση και μάλιστα εναντίον αυτής δεν είναι παρά μια επικίνδυνη, αλλά πάντως καθαρή, ανοησία. Εφόσον η Ευρώπη απεύχεται πράγματι τους εξτρεμισμούς, δεν έχει παρά να διασφαλίσει τρεις τομείς-κλειδιά στη χώρα μας: την υγεία, την εκπαίδευση, την ασφάλεια των πολιτών στην καθημερινή ζωή, πέρα και πριν από κάθε συζήτηση για το δημόσιο χρέος, για το πρωτογενές πλεόνασμα, για την ανταγωνιστικότητα και τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις.